Handel en industrie: waar Nederland staat op de wereldranglijst

Handel en industrie in beeld

Deze diavoorstelling toont vijf indicatoren over handel en industrie, met per beeld één indicator. Elk beeld combineert een ranglijst van landen, de waarde en plaats van Nederland en het verloop over de beschikbare jaren. Alle cijfers komen uit de World Development Indicators van de Wereldbank.

‹

›‖

Exports of goods and services	18	Nederland voert uit voor 82,4304% van het bbp, plaats 18 van 192 landen
Imports of goods and services	38	De invoer bedraagt 71,4003% van het bbp, plaats 38 van 192 landen
Manufacturing value added	103	De industrie is goed voor 10,0683% van het bbp, plaats 103 van 203 landen
Foreign direct investment, net inflows	199	De netto-instroom van directe investeringen komt uit op circa −17,1 miljard US$, plaats 199 van 204 landen
High-technology exports	27	Hightech is goed voor 23,468% van de industriële uitvoer, plaats 27 van 186 landen

Lees per beeld eerst de waarde en de plaats, en daarna het verloop om de richting te zien. Vergelijk plaatsen niet tussen de beelden onderling: de eenheden verschillen (percentages tegenover Amerikaanse dollars) en het aantal landen per ranglijst loopt uiteen van 186 tot 204.

Kernpunten

Nederland staat in dit thema vooral bovenaan aan de handelskant en veel lager aan de industriekant. De uitvoer van goederen en diensten bedraagt 82,4304% van het bbp, goed voor plaats 18 van 192 landen, tegenover een wereldwaarde van 29,1076% — ruim 53 procentpunt hoger. Ook de invoer ligt met 71,4003% (plaats 38 van 192) hoog boven de wereldwaarde van 28,1834%. Daartegenover staat de toegevoegde waarde van de industrie: 10,0683% van het bbp, plaats 103 van 203 landen, bijna 5 procentpunt onder de wereldwaarde van 14,9944%. Het beeld is dus asymmetrisch: zeer open in de handelsstromen, gemiddeld tot bescheiden in het aandeel van de maakindustrie.

*Bron: World Bank, World Development Indicators (NE.EXP.GNFS.ZS, NE.IMP.GNFS.ZS, NV.IND.MANF.ZS).*

De meest recente waarde van de kernindicator

De eerste indicator is de uitvoer van goederen en diensten als percentage van het bbp. Voor Nederland is de laatst beschikbare waarde 82,4304% (jaar 2024), plaats 18 van de 192 landen in deze telling. De wereldwaarde ligt op 29,1076%, zodat Nederland er ongeveer 2,8 keer boven uitkomt. Binnen de 192 landen betekent plaats 18 dat slechts zeventien landen een hoger aandeel laten zien; het merendeel van de landen zit dichter bij of onder de wereldwaarde.

*Bron: World Bank, WDI — Exports of goods and services (% of GDP), NE.EXP.GNFS.ZS.*

Bovenaan en onderaan de ranglijst

Bovenaan staan Luxemburg met 191,533%, San Marino met 185,9928%, Hongkong met 181,7913%, Singapore met 178,7763% en Ierland met 143,9846%; ook Djibouti (126,4153%), Malta (118,4861%) en de Verenigde Arabische Emiraten (106,8461%) komen boven de 100% uit. Aan de andere kant van de lijst staan Soedan met 0,7209%, Haïti met 3,4008%, Ethiopië met 5,5393%, Kiribati met 5,9202% en Syrië met 6,8101%; daar vlak boven volgen onder meer Nepal (7,6219%), Guam (7,8871%) en Nigeria (9,2415%). De koplopers zijn overwegend kleine economieën en doorvoer- of dienstencentra, de staart bestaat vooral uit lage-inkomenslanden. Nederland ligt met 82,4304% duidelijk aan de bovenkant van de verdeling, net onder de groep die boven de 100% uitkomt.

*Bron: World Bank, WDI — Exports of goods and services (% of GDP), NE.EXP.GNFS.ZS.*

Hoe het de afgelopen tien jaar is veranderd

Het uitvoeraandeel van Nederland bewoog van 80,3712% in 2013 naar 82,4304% in 2024, een verschil van ongeveer 2,1 procentpunt, met 96,4436% in 2022 als hoogste waarde in de reeks en daarna 87,4861% in 2023. De invoer volgt een vergelijkbaar patroon: 70,2807% in 2013, een piek van 87,6639% in 2022 en 71,4003% in 2024. Het aandeel van de industrie in het bbp bleef in dezelfde periode in een smalle band: van 9,6482% in 2013 naar een hoogste waarde van 10,755% in 2021 en 10,0683% in 2024. Het aandeel hightech in de industriële uitvoer schommelde tussen 21,9578% (2022) en 24,6659% (2013) en kwam uit op 23,468%. De directe buitenlandse investeringen (netto-instroom) laten de grootste uitslagen zien: van circa +376,0 miljard US$ in 2015 naar circa −285,0 miljard US$ in 2018, circa −343,4 miljard US$ in 2023 en circa −17,1 miljard US$ in 2024. Over de oorzaken van deze bewegingen zegt de reeks zelf niets.

*Bron: World Bank, WDI (NE.EXP.GNFS.ZS, NE.IMP.GNFS.ZS, NV.IND.MANF.ZS, TX.VAL.TECH.MF.ZS, BX.KLT.DINV.CD.WD).*

Vergelijking met nabije landen

Bij de uitvoer ligt Nederland met 82,4304% ongeveer twee keer zo hoog als Duitsland (41,4341%, plaats 84) en bijna twee keer zo hoog als Zuid-Korea (44,3582%, plaats 68); Frankrijk komt op 33,8898%, het VK op 30,9842%, Japan op 22,769%, China op 20,0229% en de VS op 11,1075%. Bij de invoer is het verschil vergelijkbaar: 71,4003% tegenover Zuid-Korea 40,2843%, Duitsland 37,6567%, Frankrijk 34,2184% en het VK 31,856%. Bij de industrie draait de rangorde om: Zuid-Korea 26,618% (plaats 7), China 24,8692% (plaats 9), Japan 20,581% (plaats 17) en Duitsland 18,0067% (plaats 28) liggen boven Nederland met 10,0683% (plaats 103), dat op zijn beurt dicht bij de VS (10,7104%) en Frankrijk (9,5665%) zit en boven het VK (7,985%). Bij hightech-uitvoer staat Nederland met 23,468% (plaats 27) tussen Frankrijk (23,1371%) en de VS (24,323%), onder Zuid-Korea (36,2583%) en het VK (29,2333%) en boven Duitsland (17,9773%) en Japan (17,5547%). Bij de netto-instroom van directe investeringen staat Nederland met circa −17,1 miljard US$ op plaats 199 van 204, in dezelfde hoek als het VK (circa −13,0 miljard US$, plaats 198) en België (circa −41,4 miljard US$, plaats 200), terwijl Frankrijk circa +52,1 miljard US$ en Duitsland circa +47,6 miljard US$ noteren.

*Bron: World Bank, WDI (NE.EXP.GNFS.ZS, NE.IMP.GNFS.ZS, NV.IND.MANF.ZS, TX.VAL.TECH.MF.ZS, BX.KLT.DINV.CD.WD).*

Hoe u deze cijfers leest

Uitvoer, invoer en industrie zijn hier aandelen van het bbp, geen bedragen. Een land met een grote binnenlandse economie komt bij gelijke handelsstromen lager uit, en een hoog percentage zegt op zichzelf niets over de omvang van de handel in euro's. Bij landen met veel doorvoer en wederuitvoer kan het uitvoeraandeel boven de 100% uitkomen, zoals bij verschillende landen bovenaan de lijst te zien is; dat maakt een directe vergelijking met grotere binnenlandse markten lastig. De netto-instroom van directe investeringen is een stroomgrootheid in lopende Amerikaanse dollars en kan negatief zijn — dat duidt op een per saldo uitstroom in dat jaar, niet op afwezigheid van investeringen; de jaarcijfers schommelen sterk, zodat één jaar geen trend is. Het aandeel hightech betreft het deel van de industriële uitvoer en is geen maatstaf voor het technologische niveau zelf. Het aantal landen in de ranglijsten verschilt per indicator (186, 192, 203 en 204), waardoor plaatsingen niet één-op-één tussen indicatoren te vergelijken zijn. Alle reeksen komen uit de World Development Indicators van de Wereldbank, worden jaarlijks bijgewerkt en kunnen met terugwerkende kracht worden herzien.

*Bron: World Bank, World Development Indicators; reekscodes NE.EXP.GNFS.ZS, NE.IMP.GNFS.ZS, NV.IND.MANF.ZS, BX.KLT.DINV.CD.WD, TX.VAL.TECH.MF.ZS.*

Exports of goods and services op de kaart en in grafieken

Bovenaan staan Luxemburg (191,533%), San Marino (185,9928%) en Hongkong (181,7913%); onderaan Soedan (0,7209%), Haïti (3,4008%) en Ethiopië (5,5393%). Nederland staat met plaats 18 dicht bij de kop.

De staven laten zien hoe ver de kopgroep boven de rest uitsteekt: acht landen komen boven 100% uit. De lijn gaat van 80,3712% in 2013 via 96,4436% in 2022 naar 82,4304%.

Landen vergelijken

Imports of goods and services

Hongkong (177,7154%), Luxemburg (159,735%) en San Marino (154,9906%) staan bovenaan; Soedan (1,2745%), Venezuela (9,2213%) en Turkmenistan (11,162%) onderaan. Nederland zit met plaats 38 in de bovenste vijfde.

Het verloop loopt van 70,2807% in 2013 naar een top van 87,6639% in 2022 en daarna terug naar 71,4003%. De afstand tot grote economieën als de VS (14,2712%) blijft groot.

Manufacturing value added

Puerto Rico (44,1443%), Liechtenstein (34,1726%) en San Marino (31,7668%) voeren de lijst aan; Bermuda (0,3311%) en de Turks- en Caicoseilanden (0,447%) sluiten hem. Nederland ligt rond het midden.

De lijn is vlak: van 9,6482% in 2013 naar 10,0683%, met 10,755% in 2021 als hoogste punt. In de staven liggen Zuid-Korea (26,618%) en China (24,8692%) ruim twee keer zo hoog.

Foreign direct investment, net inflows

Bovenaan staan de VS (circa 297,1 miljard US$), Singapore (circa 135,1 miljard) en Hongkong (circa 125,8 miljard); onderaan Zwitserland (circa −108,4 miljard) en Liechtenstein (circa −87,2 miljard). Nederland staat daar vlakbij, naast het VK en België.

Deze reeks schommelt het sterkst: van circa +376,0 miljard US$ in 2015 naar circa −343,4 miljard in 2023 en circa −17,1 miljard daarna. Eén jaar zegt hier weinig over de richting.

High-technology exports

De Kaaimaneilanden (85,5232%), Samoa (76,6701%) en Hongkong (75,5707%) staan bovenaan; onderaan staan landen met een aandeel van 0%, zoals Macau en de Bahama's. Nederland zit in de bovenste zestien procent.

Het verloop blijft binnen een smalle band: 24,6659% in 2013, 21,9578% in 2022 en 23,468% nu. In de staven ligt Zuid-Korea (36,2583%) het verst boven Nederland, Japan (17,5547%) het verst eronder.